Από το εισαγωγικό σημείωμα, στην ιστοσελίδα σας, αντιγράφω :

‘’Ένας δημόσιος λειτουργός δεν είναι παρά ένας πολίτης που εντέλλεται από τους συμπολίτες του να φέρει εις πέρας μία δημόσια αποστολή’’.

Δεν θα διαφωνήση κάποιος μαζί σας.

Το ζήτημα είναι εάν αυτό το εφαρμόζετε, εσείς που έχετε αναλάβει ένα τόσο σημαντικό έργο σε μια τόσο σημαντική θέση.

Εστιάζοντας το σχόλιό μου στο προτεινόμενο από εσάς σχέδιο Π.Δ. για τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων Ναυπηγών Μηχανικών της Σχολής Τεχνολογικών Εφαρμογών του Τ.Ε.Ι. Αθήνας, σημειώνω τα ακόλουθα :

1. Το Π.Δ. που είχατε στα χέρια σας όταν αναλάβατε τη θέση που σήμερα κατέχετε, προέκυψε από ουσιαστική διαβούλευση όλων των εμπλεκόμενων φορέων στο αντικείμενο της Ναυπηγικής και εγκρίθηκε από το ΣΑΤΕ (όπως και τα Π.Δ. των άλλων τμημάτων ΣΤΕΦ). Σας υπενθυμίζω ότι το προτεινόμενο εκείνο Π.Δ. είχε τις υπογραφές των αρμοδίων υπηρεσιών του Υπουργείου Παιδείας και των υπηρεσιών του Υπουργείου Ναυτιλίας. Απέμενε μόνο η υπογραφή του τότε Υπουργού Εμπορικής Ναυτιλίας. Και γνωρίζετε κ. Πανάρετε ότι σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγρ. 2 του Νόμου 3749 / 04 – 09 – 2009 αλλά και σύμφωνα με την προεκλογική σας δέσμευση αυτό το Π.Δ., όπως και όσα Π.Δ. είχαν τις υπογραφές του ΥΠΕΠΘ θα υπογράφονταν άμεσα με τη συμπλήρωση των υπογραφών που απέμεναν.

2. Το προτεινόμενο από εσάς σχέδιο Π.Δ. για τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων Ναυπηγών Μηχανικών της Σχολής Τεχνολογικών Εφαρμογών του Τ.Ε.Ι. Αθήνας είναι στην ουσία ένα κείμενο το οποίο στέλνει στις καλένδες το ζήτημα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των Ναυπηγικών Μηχανικών Τ.Ε.Ι. Διότι με τους όρους και με τους περιορισμούς που θέτετε στο εύρος της άσκησης του επαγγέλματος στερείτε τη δυνατότητα επαγγελματικής αποκατάστασης των εν λόγω αποφοίτων. Ταυτόχρονα, δεν δίνετε τη δυνατότητα επιλογής αυτού του Τμήματος στο μηχανογραφικό δελτίο. Με αποτέλεσμα να ΄΄φρενάρετε΄΄ την αναβάθμιση του Τμήματος Ναυπηγικής.

3. Προτείνετε την ίδρυση ενός ενιαίου φορέα ο οποίος ΘΑ δημιουργηθεί. Αυτό σημαίνει ότι μέχρι να δημιουργηθεί αυτός ο φορέας ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ. Επομένως δεν έχετε κάνει τίποτα με αυτό το Π.Δ. που προτείνετε.

4. Μετά από πολλά – πολλά χρόνια, εξακολουθείτε και εσείς να υποβαθμίζετε και να μην υπολογίζετε τους αποφοίτους του Τμήματος Ναυπηγικής του Τ.Ε.Ι. Αθήνας και να τους αφήνετε έρμαια στις ορέξεις ενός Τεχνικού Επιμελητηρίου που μαζί με τους πρυτάνεις των Πολυτεχνικών Σχολών εκφράζουν απαξιωτικές απόψεις για τα Τ.Ε.Ι. και επιθυμούν διακαώς την ουσιαστική κατάργηση των Τ.Ε.Ι.

Έχετε στα χέρια σας την επιστολή του Ι. Γρυσπολάκη της 07 – 04 – 2010 στην οποία ο εν λόγω Πρύτανης συκοφαντεί τους αποφοίτους Τ.Ε.Ι. γράφοντας ότι :

α. ΄΄είναι παραπλανητική η απόδοση του τίτλου του Μηχανικού σε αποφοίτους Τ.Ε.Ι.΄΄. Συμφωνείτε με αυτό ;

β. ΄΄είναι απρόβλεπτες οι συνέπειες από την τακτική να δοθούν αυτά τα επαγγελματικά δικαιώματα (σε αποφοίτους Τ.Ε.Ι ) αφού εξισώνονται 3,5 έτη σπουδών με 5΄΄.
Συμφωνείτε με αυτό ;

Οι σπουδές στα Τ.Ε.Ι. κύριοι έχουν ΔΙΑΡΚΕΙΑ 4 ΧΡΟΝΙΑ.

γ. Σας ζητά να αποσύρετε τα Π.Δ. για τα επαγγελματικά δικαιώματα των Τ.Ε.Ι.
Στην ουσία κ. Πανάρετε, αυτό κάνετε.

5. Στο άρθρο 1 παρ. 2.1. του δικού σας Π.Δ. προτείνετε την έκδοση Π.Δ. με τα οποία ΘΑ ΚΑΘΟΡΙΖΟΝΤΑΙ :

α. συγκρότηση ενιαίου φορέα ( αλήθεια, …. Πότε : )
β. Τα 3 επίπεδα τεχνικής ευθύνης

Αλήθεια κ. Πανάρετε, πιστεύετε ειλικρινά ότι αυτό το ΄β΄΄πρέπει να ισχύει μόνο για τους αποφοίτους Τ.Ε.Ι. ; Γιατί δεν το έχετε συμπεριλάβει αυτό στο προτεινόμενο από εσάς Π.Δ. για τους αποφοίτους της Σχολής Μηχανικών Μεταλλείων – Μεταλλουργών του Ε.Μ.Π. ; Και γιατί δεν το προτείνετε και στις άλλες ειδικότητες Μηχανικών Ε.Μ.Π. ;

Δηλαδή οι απόφοιτοι του Ε.Μ.Π. είναι υπεράνω ; Ποιός το λέει αυτό ; Και κυρίως ποιός και πώς το αποδεικνύει ;

Και σε κάθε περίπτωση, ποια επαγγελματική εμπειρία και γνώσεις εφαρμογής έστω και κατ΄ελάχιστον απέκτησαν οι φοιτούντες κατά τη διάρκεια των σπουδών τους στο ΕΜΠ ;

6. Στο άρθρο 2 παράγρ. 2 του προτεινόμενου από εσάς Π.Δ. έχετε προσθέσει τη φράση :
΄΄…αποτελεί η ιδιότητα του μέλος του φορέα της παρ. 2.1. του άρθρου 1 ως διευρυμένου Τ.Ε.Ε. που εκπροσωπεί και τον κλάδο των Πτυχιούχων Μηχανικών Τ.Ε.Ι.΄΄

Παραδίδετε δηλαδή τους αποφοίτους Τ.Ε.Ι. στο Τ.Ε.Ε. και στους πρυτάνεις των Πολυτεχνικών σχολών που αυτό ακριβώς περίμεναν για να προχωρήσουν στο βήμα της κατάργησης των Τ.Ε.Ι. (αυτοί το ονομάζουν ….΄΄συγχώνευση΄΄ …). Είναι οι ίδιοι κ. Πανάρετε που ζητούν να τους χορηγήσετε βασικό δίπλωμα Μηχανικού και ταυτόχρονα πτυχίο Master με ένα μόνο 5-ετή κύκλο σπουδών !!!!

7. Αγαπητέ κ. Πανάρετε, εάν πραγματικά επιθυμείτε να λύσετε το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων Ναυπηγών Μηχανικών Τ.Ε.Ι. :

α. υπογράψτε το Π.Δ. που έχει εγκριθεί από το ΣΑΤΕ και προέκυψε μετά από ουσιαστική διαβούλευση

β. αφαιρέστε τις διατάξεις του δικούς σας Π.Δ. που δεν δίνουν επαγγελματικά δικαιώματα αλλά θέτουν στο περιθώριο τους αποφοίτους αυτούς και δεν αφήνουν να αναβαθμιστεί το εν λόγω Τμήμα.

γ. Δώστε στον εαυτό σας τη δυνατότητα να αποτελέσει μια όαση στην έρημο των αποτυχημένων πολιτικών στον τομέα αυτό, επιλύοντας ένα θέμα που συντηρείται άλυτο προς ικανοποίηση συντεχνιακών συμφερόντων.

δ. επιβεβαιώστε την αποστολή του δημόσιου λειτουργού, όπως την έχετε περιγράψει στο εισαγωγικό σημείωμα στην ιστοσελίδα σας.

Με εκτίμηση

Γεώργιος Χατζηκωνσταντής

Αθήνα : 30/04/2010
Αρ. Πρωτ. 1246

Προς :
Τον Υφυπουργό Παιδείας Δια Βίου Μάθησης & Θρησκευμάτων
κ. Ιωάννη Πανάρετο

Κύριε Υφυπουργέ,

Η χώρα μας βρίσκεται σε μια από τις πιο δύσκολες στιγμές της σύγχρονης ιστορίας της και οι επιπτώσεις από την οικονομική κρίση είναι ορατές σε όλους μας.
Η κυβέρνηση ζητάει θυσίες από το λαό προκειμένου να βρεθούν λύσεις στα προβλήματα της χώρας πρέπει όμως να πάρει και πρωτοβουλίες προκειμένου να υπάρξουν αλλαγές σε θεσμικό επίπεδο οι οποίες μάλιστα δεν έχουν κανένα οικονομικό κόστος .
Μια από τις βαθιές τομές που είναι απαραίτητες να γίνουν είναι να παρθούν μέτρα ώστε να πάψουν να λειτουργούν στην Ελλάδα επαγγελματικές συντεχνίες σε μεσαιωνικά πρότυπα. Δεν είναι δυνατόν επαγγελματικές ομάδες να αποκλείουν άλλες αντίστοιχες και να τις θέτουν εκτός επαγγελματικής δραστηριότητας επί δεκαετίες. Σε αυτό το επίπεδο και σκεπτικό βρίσκονται πολλές ανακοινώσεις και κείμενα φορέων αποφοίτων Πανεπιστημιακού Τομέα όπου σύμφωνα με το περιεχόμενό τους όλη η κακοδαιμονία της χώρας οφείλεται στη λειτουργία των ΤΕΙ και των αποφοίτων τους. Αρκεί να διαβάσει κανείς και την πρόσφατη ανακοίνωση (28/04/2010) των Προέδρων των λεγόμενων επιστημονικών φορέων . Για όλους τους προαναφερθέντες φορείς όπως και τους Πρυτάνεις και Κοσμήτορες μιας σειράς Σχολών που εξακολουθούν να συντηρούν τις συντεχνίες οι νόμοι που έχουν σχέση με την ίδρυση και τη θωράκιση του θεσμού της τριτοβάθμιας Ανώτατης Τεχνολογικής Εκπαίδευσης δεν ισχύουν.
Τα ΤΕΙ που επί δεκαετίες μέχρι σήμερα έχουν παράξει δεκάδες χιλιάδες επιστήμονες κατά την άποψή τους δεν θα πρέπει να λειτουργούν και όλοι εμείς οι επιστήμονες επαγγελματίες που έχουμε αποφοιτήσει θα πρέπει να εξακολουθήσουμε να είμαστε σε επαγγελματική ομηρία.

Κύριε Υφυπουργέ,

Στις Συνόδους των Προέδρων των ΤΕΙ στο Μεσολόγγι και στη Λαμία ακούσαμε τις τοποθετήσεις της Πολιτικής Ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας όπως και τις δεσμεύσεις σας ότι δοθεί οριστική λύση στο χρόνιο πρόβλημα των Π.Δ. μέχρι το Σεπτέμβρη του 2010. Λύση όμως στο πρόβλημα στην οποία να συμφωνούν όλοι δεν είναι εύκολο να δοθεί. Ο διάλογος θα έπρεπε να γίνει καταρχήν με τους φορείς των ΤΕΙ (εκπαιδευτικούς , φοιτητές, αποφοίτους, επαγγελματικούς και συνδικαλιστικούς φορείς ) και με βάση ακαδημαϊκά – επιστημονικά πρότυπα και τη διεθνή και ευρωπαϊκή πρακτική να εκδοθεί το πλαίσιο άσκησης του επαγγέλματος. Οι τρόποι και οι διαδικασίες απόκτησης των επαγγελματικών

προσόντων θα πρέπει να είναι ενιαίοι για όλους τους απόφοιτους Τριτοβάθμιας Ανώτατης Εκπαίδευσης Πανεπιστημιακού ή Τεχνολογικού Τομέα.

Τα σχέδια Π.Δ. για την άσκηση του επαγγέλματος αποφοίτων ΤΕΙ και Πανεπιστημίων τα οποία αναρτήθηκαν στο διαδίκτυο δεν καλύπτουν αυτές τις παραμέτρους και αντίθετα είναι σε τελείως διαφορετική φιλοσοφία για τους δε απόφοιτους των ΤΕΙ τίθενται περιορισμοί και νεοείσακτοι τεχνικοί όροι.
Στο σύνολο του κειμένου διαφαίνεται ότι το όλο εγχείρημα αντιμετωπίσθηκε πέρα του ότι θα προσδοκούσε κανείς για απόφοιτους Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος αλλά και με προχειρότητα, με πολλά δε σημεία αυτού να παραπέμπουν σε κείμενο με τις απαιτήσεις του ΤΕΕ και της Συνόδου Πρυτάνεων και Κοσμητόρων Πολυτεχνείων και Πολυτεχνικών Σχολών με την αυτή μάλιστα ή παρεμφερή διατύπωση.
Παραδείγματα της προχειρότητας αυτής μπορεί κανείς να καταδείξει αρκετά όπως ενδεικτικά.
• Αναφορές σε αόριστους και ανύπαρκτους φορείς.
• Αόριστες και ατεκμηρίωτες κατηγοριοποιήσεις δραστηριοτήτων.
• Πλήρης διαφορά και φιλοσοφία στη σύνταξη του περιεχομένου των Π.Δ. ανά επιστημονική ειδικότητα Μηχανικού (όπως Μελετητικά πτυχία)
• Μη σφαιρική αντιμετώπιση και παραλήψεις ακόμη και ανά ειδικότητα ( Έργα Υποδομής / Συγκοινωνιακά – Υδραυλικά – Λιμενικά)

Συμπληρωματικά σας ενημερώνουμε ότι για πρώτη φορά Πολιτική Ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας βάλει με τόσο ωμό τρόπο κατά του θεσμού των Τεχνολογικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων και συγκεκριμένα εννοούμε το περιεχόμενο των παραγράφων 2δ και ε του άρθρου 13 του σχεδίου νόμου <> όπου για τα κριτήρια επιλογής σχολικών συμβούλων ενώ δεν μοριοδοτούνται το δεύτερο διδακτορικό δίπλωμα ή ο δεύτερος μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών γίνεται μοριοδότηση των πτυχίων ΤΕΙ βάζοντας όμως διαχωρισμό μεταξύ των αποφοίτων πριν και μετά το 2001.

Με σειρά εγγράφων μας έχουμε ζητήσει και αναμένουμε να πραγματοποιήσετε συνάντηση με την Ομοσπονδία μας προκειμένου να μας δοθεί η δυνατότητα ενός αμεσότερου διαλόγου και ανταλλαγής απόψεων μαζί σας.

Για το Δ.Σ.
της Π.Ο.ΜΗ.Τ.Ε.Δ.Υ.

Ο Πρόεδρος Η Γεν. Γραμματέας

Κων/νος Αγγελίδης Αναστασία Παρισίου

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
με αρ.11 της 28ης Απριλίου 2010

Θέμα 3ο : «Επαγγελματικά Δικαιώματα των Πτυχιούχων του Τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών.»

Τα μέλη του Συμβουλίου του Τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών λαμβάνοντας υπόψη το νέο Σχέδιο Π.Δ. που αφορά στα επαγγελματικά δικαιώματα των πτυχιούχων του Τμήματος και την εισήγηση της Επιτροπής που ορίστηκε με απόφαση του Προϊστάμενου του Τμήματος κ. Π. Καλδή, αποφασίζει ομόφωνα και εισηγείται προς το Υπουργείο Παιδείας Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων τη διόρθωση του σχεδίου Π.Δ., άρθρο 6, σύμφωνα με τα παρακάτω :

Ι. Διόρθωση λάθους Σχολής
Παρακαλούμε για την διόρθωση του λάθους αναφοράς της Σχολής στην οποία ανήκει το Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών.
Το τμήμα ανήκει στην Σχολή Τεχνολογίας Τροφίμων & Διατροφής (Σ.ΤΕ.ΤΡΟ.Δ.) και όχι στη Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας.
Το λάθος περιέχεται τόσο στον τίτλο του σχεδίου Π.Δ., όσο και στην αρχή της πρώτης παραγράφου του άρθρου 6. Για το συγκεκριμένο θέμα έχουμε ενημερώσει σχετικά το Υπουργείο Παιδείας και είχαμε λάβει από πέρσι διαβεβαίωση ότι το λάθος θα διορθωθεί, χωρίς ωστόσο αυτό να έχει γίνει ως σήμερα.
Το προηγούμενο σχέδιο ΠΔ (του 2008) περιείχε τα επαγγελματικά δικαιώματα που κατατέθηκαν από το Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών του ΤΕΙ Αθήνας το οποίο ανήκει στην Σχολή Τεχνολογίας Τροφίμων & Διατροφής (Σ.ΤΕ.ΤΡΟ.Δ.), και συγκεκριμένα από τον εκπρόσωπο του Τμήματος ομότιμο καθηγητή. κ.κ. Γρηγοράκη Χρήστο, ο οποίος διετέλεσε και προϊστάμενος του τμήματος. Το περιεχόμενο του συντάχθηκε βάσει του προγράμματος σπουδών του Τμήματος, των δικαιωμάτων που είχε αποφασίσει παλαιότερα το Σ.Τ.Ε., της νομοθεσίας, της ελληνικής και διεθνούς πρακτικής και των προτάσεων της Πανελλήνιας Ένωσης Πτυχιούχων Οινολόγων (ΠΑΝ.Ε.Π.Ο.) η οποία είναι ο επαγγελματικός και επιστημονικός φορέας των οινολόγων. Σημαντικό είναι να σημειωθεί ότι πρόκειται για το μοναδικό τμήμα στην Ελλάδα που δίνει εδώ και πάνω από 20 χρόνια, το εν λόγω πτυχίο με αυτόνομες σπουδές και παρέχει μοναδική εξειδίκευση στο χώρο της παραγωγής με μεγάλη αναγνώριση από τις επιχειρήσεις του κλάδου. Το νέο Τμήμα που δημιουργήθηκε στη Δράμα (παράρτημα ΤΕΙ Καβάλας) έχει ενταχθεί προσωρινά στην Σ.Τ.Ε.Γ. καθώς δεν υπήρχε άλλο τμήμα για να δημιουργηθεί Σ.ΤΕ.ΤΡΟ.Δ. Αυτό αναμένεται να αλλάξει με τη δημιουργία του Τμήματος Βιοτεχνολογίας Τροφίμων & Διατροφής που έχει ανακοινωθεί. Άλλωστε το Υπουργείο σας έχει ήδη κάνει την αντιστοίχιση των τίτλων σπουδών του Τμήματος της Καβάλας με εκείνου της Αθήνας.

Ίσως το παραπάνω λάθος είναι αιτία να παρατηρούμε στο τελευταίο σας σχέδιο Π.Δ. και προτάσεις οι οποίες δεν σχετίζονται με το επάγγελμα του Οινολόγου και τις οποίες θα αναλύσουμε παρακάτω. Οι Οινολόγοι & Τεχνολόγοι Ποτών είναι ίσως ένα από τα μοναδικά επαγγέλματα (και τμήματα) στην Ελλάδα που δεν έχουν επικαλύψεις με άλλα επαγγέλματα και σχολές. Θα είναι κρίμα το παρόν σχέδιο Π.Δ. αντί να επιλύει και να διευθετεί προβλήματα, να τα δημιουργεί εκεί που δεν υπάρχουν.

Θα θέλαμε να σας γνωρίσουμε ότι τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών του Τ.Ε.Ι. (προηγούμενο σχέδιο), όπως αυτά έχουν εγκριθεί από τις 3 αρμόδιες επιτροπές και το Σ.Α.Τ.Ε. και έχουν καταχωρηθεί στο αρχικό σχέδιο του Π.Δ., το οποίο είχε υπογραφεί το 2008 από τον Υφυπουργό Παιδείας, ανταποκρίνονται στις σπουδές, τις επιστημονικές γνώσεις, τις ικανότητες και τις δεξιότητες των πτυχιούχων του εν λόγω τμήματος και του επαγγέλματος του Οινολόγου και παρακαλούμε όπως προωθηθούν για άμεση έκδοση. Σας επισυνάπτουμε το κείμενο στο Παράρτημα 1 με κάποιες λεκτικές διορθώσεις προς αποφυγή συγχύσεων και ανάγκης περαιτέρω διευκρινήσεων στη φάση εφαρμογής.

Θα θέλαμε να τονίσουμε ότι για το επάγγελμα του οινολόγου η έκδοση των επαγγελματικών δικαιωμάτων αναμένεται εδώ και 2 δεκαετίες. Σημειώνουμε ότι στις εν λόγω επιτροπές και το Σ.Α.Τ.Ε. τεκμηριώθηκαν πλήρως όλα τα σημεία τα οποία περιέχονται στο προηγούμενο υπογεγραμμένο σχέδιο Π.Δ. (2008) για τους αποφοίτους του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών

Θα θέλαμε να ρωτήσουμε :
Γιατί δεν προσυπογράφηκαν τα Π.Δ. από το συναρμόδιο παραγωγικό Υπουργείο ΥΠ.Α.Α.Τ., όπως αρχικώς είχαν εισηγηθεί από το Σ.Α.Τ.Ε. και προσυπογραφεί από το Υπουργείο Παιδείας το 2008; Γιατί γίνεται εκ νέου διαβούλευση; Γιατί γίνονται νέες προσθήκες και προτάσεις αναθεώρησης ενώ είχε ήδη ολοκληρωθεί όλη η προβλεπόμενη από τον νόμο διαδικασία και υπολειπόταν μόνο υπογραφή του συναρμόδιου Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων;

ΙΙ. Παρατηρήσεις επί του τελευταίου σχεδίου Π.Δ. (Απρίλιος 2010) που αφορούν στους/στις αποφοίτους του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών.
Αναφορικά με το περιεχόμενο του άρθρου 6 του τελευταίου σας σχεδίου Π.Δ., επισημαίνουμε ότι λόγω της ιδιαιτερότητας του επαγγέλματος, της ελληνικής και διεθνούς πρακτικής, καθώς και της νομοθεσίας που το διέπει, ορισμένα από τα σημεία που προσθέσατε δεν έχουν εφαρμογή για τους Οινολόγους & Τεχνολόγους Ποτών
• Ίσως λόγω του παραπάνω λάθους τα επαγγελματικά δικαιώματα του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών μπήκαν μαζί με τα δικαιώματα αποφοίτων Σχολών Τεχνολογίας Γεωπονίας. Στα Τμήματα της Σχολής Τεχνολογίας Γεωπονίας, οι απόφοιτοι συνήθως ασκούν Γεωτεχνικό επάγγελμα. Οι Οινολόγοι δεν είναι Γεωτεχνικοί. Ασχολούνται κυρίως με την μεταποίηση (παραγωγή οίνου, ζύθου, όξους, νερού και άλλων αλκοολούχων και μη ποτών (ΣΤΑΚΟΔ 2003 159.1 ως 159.8 και 013.3, 153.2, 158.6 & ΣΤΑΚΟΔ 2008 11.01 ως 11.07, 01.21, 10.32, 10.83) καθώς και με τη λειτουργία οινολογικών εργαστηρίων και την παροχή συμβουλών στις επιχειρήσεις; και δεν αντιπροσωπεύονται στην Ελλάδα από επιμελητήρια Γεωτεχνικών ή άλλων ειδικοτήτων (μηχανικών, κ.α.), αλλά από τον επαγγελματικό τους φορέα. την Πανελλήνια Ένωση Πτυχιούχων Οινολόγων (ΠΑΝ.Ε.Π.Ο.) μέσω της υπογραφής της εθνικής συλλογικής σύμβασης εργασίας και των άλλων δράσεων (επιστημονικά σεμινάρια, ημερίδες. συμμετοχή σε φορείς πιστοποίησης, κ.α.)
• Από το 1989 έχει καταργηθεί η άδεια ασκήσεως επαγγέλματος στους οινολόγους, όπως ισχύει και στο εξωτερικό. Αυτό έγινε γιατί είχε δημιουργηθεί πλέον (με νόμο της κυβέρνησης του ΠΑ.ΣΟ.Κ.) αυτόνομη οινολογική εκπαίδευση στην Ελλάδα (Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών – Σ.ΤΕ.ΤΡΟ.Δ. – Τ.Ε.Ι. Αθήνας). Άδεια ασκήσεως επαγγέλματος υπήρχε παλιότερα όταν δεν υπήρχε καμία σχολή που να παρέχει αυτόνομη οινολογική εκπαίδευση στην Ελλάδα. Σημειώνουμε δε ότι το επάγγελμα ασκείται με τη λήψη του πτυχίου και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες (π.χ. Γαλλία, η οποία αποτέλεσε το πρότυπο με το οποίο δημιουργήθηκαν όλες οι σχολές στην Ευρώπη). Επίσης σε χώρες όπως η Ιταλία ή η Γερμανία, μετά την αλλαγή του Ευρωπαϊκού εκπαιδευτικού συστήματος οι σπουδές στο αντικείμενο, έγιναν τριετείς. Γιατί λοιπόν οι απόφοιτοι αυτών των χωρών να μπορούν να έρθουν να εργασθούν στην Ελλάδα χωρίς εξετάσεις, ενώ οι Έλληνες Οινολόγοι (και με περισσότερες διδακτικές ώρες στα προγράμματα σπουδών τους, 4 έτη σπουδών συμπεριλαμβανομένου και εξαμήνου πρακτικής άσκησης και με περισσότερα από 4 εξάμηνα δηλαδή περισσότερα από 2 έτη μαθημάτων ειδικότητας) να δίνουν εξετάσεις;
Σε περίπτωση που επιθυμείτε να επαναφέρετε την άδεια ασκήσεως επαγγέλματος, η οποία θα δίδεται από επαγγελματικό φορέα, θα πρέπει αυτό να γίνει από την επαγγελματική και επιστημονική ένωση των οινολόγων (ΠΑΝ.Ε.Π.Ο.) και να εκδίδονται οι άδειες ασκήσεως επαγγέλματος βάση τεκμηριωμένης διαδικασίας, π.χ. εξέταση φακέλου πτυχίων και λοιπών δικαιολογητικών με υποχρεωτική εγγραφή στην ΠΑΝ.Ε.Π.Ο. και δέσμευση τήρησης του καταστατικού και του κώδικα δεοντολογίας της, όπως γίνεται και από άλλα επιμελητήρια/ειδικότητες στην Ελλάδα.
• Σημειώνουμε ότι δεν υπάρχει στην Ελλάδα κανένα επιμελητήριο το οποίο να σχετίζεται με το επάγγελμά του Οινολόγου. Κατά συνέπεια δεν υπάρχει κανένας, έστω και «ενιαίος» ή «διευρυμένος» φορέας, ο οποίος θα μπορούσε να αναλάβει την παραπάνω διαδικασία καθώς δεν έχει ούτε την επαγγελματική ούτε και την επιστημονική συνάφεια με το αντικείμενο (εκτός από την ΠΑΝ.Ε.Π.Ο.). Τι θα μπορούσε άλλωστε να προσφέρει ένας φορέας άλλος από την ΠΑΝ.Ε.Π.Ο., όταν μετά την παράδοση της άδειας άσκησης επαγγέλματος (με τη διαδικασία που περιγράφεται στο νέο σχέδιο Π.Δ.) δεν θα μπορούσε ούτε να εγγράψει ούτε και να υποστηρίξει είτε επαγγελματικά, είτε επιστημονικά το επάγγελμα και τον κλάδο;
Επισημαίνουμε δε, ότι η ΠΑΝ.Ε.Π.Ο. δέχεται και εγγράφει ως μέλη, τους οινολόγους, αποφοίτους όλων των σχολών, Ελλάδας και εξωτερικού σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία για το επάγγελμα του Οινολόγου.
• Θα θέλαμε επίσης να σας πληροφορήσουμε ότι δεν υπάρχουν στο επάγγελμά μας άλλες συγγενείς ή συναφείς ειδικότητες/σχολές που ασχολούνται με το αντικείμενο της Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών στην Ελλάδα, όπως αναφέρεται στο νέο σχέδιο του Π.Δ., άρθρο 6. Επίσης οι Οινολόγοι δεν είναι τεχνικοί άλλα Επιστήμονες με αντικείμενο μια Εφαρμοσμένη Επιστήμη, την Οινολογία.
• Αναφορικά με την παράγραφο 3 του άρθρου 6, όπως την έχετε διαμορφώσει, στο αντικείμενο της Οινολογίας, δεν υφίστανται επίπεδα τεχνικής ευθύνης και δεν νοούνται κανενός είδους έργα (συνήθη, προωθημένα ή εξειδικευμένα). Στο συγκεκριμένο επάγγελμα το αντικείμενο εργασίας είναι ο καθορισμός και η διεξαγωγή των διεργασιών επεξεργασίας του σταφυλιού για την τελική παραγωγή οίνου. Το εν λόγω αντικείμενο σύμφωνα και με την ελληνική νομοθεσία περί οίνου, μπορεί να το ασκήσει μόνο Οινολόγος και όχι απόφοιτος άλλων σχολών (π.χ. Ι.Ε.Κ., χημικοί, γεωπόνοι, κλπ) εφόσον δεν είναι και οινολόγοι. Ο Οινολόγος είναι εκείνος που είναι υπεύθυνος για την εφαρμογή των οινολογικών πρακτικών και την υπογραφή και τήρηση των στοιχείων που απαιτούνται από την ελληνική και ευρωπαϊκή αμπελοοινική νομοθεσία, η οποία και υποχρεώνει τις επιχειρήσεις μεγάλης δυναμικότητας να έχουν μόνιμο στέλεχος οινολόγο. Το ρόλο αυτό καλύπτουν με επιτυχία εδώ και πάνω από 20 χρόνια, οι πτυχιούχοι του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών. Κατά συνέπεια η παράγραφος 3 θα πρέπει να αφαιρεθεί και οι επόμενες παράγραφοι να αποσυνδεθούν από την 3.

Θεωρούμε ότι αυτή είναι μία ευκαιρία να λυθούν οι συγχύσεις και οι ασάφειες που πλανώνται εντέχνως για πολλά έτη.

Πολύ φοβούμαστε ότι η εν εξελίξει διαδικασία όπως έχει περιγραφεί στο τελευταίο σχέδιο δεν αντιπροσωπεύει το επάγγελμα του Οινολόγου και δεν επιλύει τα χρόνια προβλήματα, με αποτέλεσμα να καθυστερεί η έκδοση του ΦΕΚ για τους αποφοίτους του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών, η οποία έχει ήδη καθυστερήσει 21 χρόνια (ενώ βάση της νομοθεσίας θα έπερεπε να έχει εκδοθεί πριν τη λήψη πτυχίου από τους πρώτους αποφοίτους, δηλαδή πριν το 1990), χωρίς να έχει τελεσφορήσει, συνεχίζοντας μία αέναη διαδικασία «διαβούλευσης» και αυτό εν μέρει γιατί το επάγγελμά μπερδεύεται λανθασμένα με άλλα, με τα οποία δεν έχει καμία σχέση.
Βάση των παραπάνω, παρακαλούμε όπως κάνετε ξεχωριστό σχέδιο Π.Δ. για τους πτυχιούχους Οινολόγους & Τεχνολόγους Ποτών του Τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών ώστε να μην μπερδεύονται με άλλες σχολές (π.χ. Σ.ΤΕ.Γ.) ή επαγγέλματα.

Όλες οι παρατηρήσεις που αναφέραμε παραπάνω είναι στο πνεύμα συνεργασίας, καθώς ορισμένες από τις τελευταίες αλλαγές που έχουν γίνει στο σχέδιο του Π.Δ. έρχονται σε αντίθεση με την ελληνική νομοθεσία και κατά συνέπεια θα υπάρξει νομικό κόλλημα.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 – Ορθό κείμενο

Επαγγελματικά Δικαιώματα των Πτυχιούχων του Τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών

Οι πτυχιούχοι του Τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών των Τεχνολογικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (Τ.Ε.Ι.), με βάση τις εξειδικευμένες επιστημονικές και τεχνολογικές γνώσεις τους έχουν ως αντικείμενο την εφαρμογή των βιολογικών, μικροβιολογικών, βιοτεχνολογικών, χημικών και φυσικών επιστημών γενικά στους ακόλουθους τομείς:
Παραγωγή και επεξεργασία των σταφυλιών και των άλλων πρώτων υλών γεωργικής προέλευσης που μπορούν να υποστούν αλκοολική ζύμωση ή άλλη κατεργασία για την παραγωγή οίνων, ζύθου, όξους, νερού και αλκοολούχων και μη ποτών .
Επεξεργασία και αξιοποίηση γεωργικών προϊόντων και υποπροϊόντων γεωργικών βιομηχανιών για την παραγωγή πρώτων υλών προς παραγωγή ποτών, όξους, νερού καθώς και νέων προϊόντων. Οι πτυχιούχοι του Τμήματος στα πλαίσια της άσκησης του επαγγέλματός τους μπορούν να ασκήσουν τις παρακάτω επαγγελματικές δραστηριότητες είτε ως στελέχη μονάδων, είτε ως αυτοαπασχολούμενοι, αυτοδύναμα ή και σε συνεργασία με άλλους επιστήμονες:
Ο Οινολόγος & Τεχνολόγος Ποτών ασχολείται επαγγελματικά με κάθε αντικείμενο που αφορά στην :

Α. α) Παραγωγή, επεξεργασία, ποιοτικό έλεγχο και διαχείριση/διασφάλιση ποιότητας και υγιεινής τροφίμων, πιστοποίηση της ποιότητας της υγιεινής τροφίμων και καταλληλότητας των αμπελοοινικών προϊόντων, υποπροϊόντων και αποβλήτων καθώς και των προϊόντων ζυθοποίησης, ύδατος, απόσταξης και άλλων ποτών, σε αντίστοιχες βιομηχανίες και βιοτεχνίες είτε ως υπεύθυνοι παραγωγής των μονάδων αυτών, είτε ως υπεύθυνοι ποιοτικού ελέγχου, είτε ως υπεύθυνοι τμημάτων τους.

β) Εκπόνηση οικονομοτεχνικής μελέτης σκοπιμότητας και επίβλεψη για ίδρυση ή επέκταση βιομηχανιών και βιοτεχνιών οίνου, ζύθου, όξους, νερού και αλκοολούχων και μη ποτών σύμφωνα με την ισχύουσα κάθε φορά νομοθεσία, αυτοδύναμα ή σε συνεργασία με άλλους επιστήμονες, καθώς και οργάνωση αμπελοοινικών επιχειρήσεων και επιχειρήσεων ζυθοποιίας, αποσταγματοποιίας και ποτοποιίας γενικά.

γ) Ίδρυση και λειτουργία οινολογικών εργαστηρίων χημικής και μικροβιολογικής ανάλυσης, γευσιγνωσίας, οίνων, όξους, λοιπών αλκοολούχων και μη ποτών, καθώς και εργαστηρίων ελέγχου οινολογικών αποβλήτων και υδάτων.

δ) Συσκευασία, αποθήκευση, συντήρηση, εμπορία και διακίνηση οίνων, ζύθου, όξους, αποσταγμάτων και ποτών γενικά και νερού.

ε) Εμπορία και διακίνηση εξοπλισμού βιομηχανιών και βιοτεχνιών οίνου, ζύθου, όξους, νερού, αποσταγμάτων και ποτών καθώς και πρόσθετων υλών και υλικών που χρησιμοποιούν αυτές σε όλο το φάσμα της παραγωγικής διαδικασίας.

στ) Αξιοποίηση των υποπροϊόντων και επεξεργασία των αποβλήτων των βιομηχανιών οίνου, ζύθου, αποσταγμάτων και ποτών γενικά, οξοποιίας, νερού, καθώς και συναφών βιομηχανιών.

ζ) Συμμετοχή και συνεργασία στη μελέτη, εγκατάσταση και διαχείριση καλλιέργειας αμπελώνων.

η) Τεχνική υποστήριξη θεμάτων που σχετίζονται με τις περιβαλλοντικές και νομικές υποχρεώσεις των επιχειρήσεων οίνων, ζύθου, όξους, νερού και αποσταγμάτων και ποτών γενικά, σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.

θ) Καθήκοντα εμπειρογνώμονα σε αγορανομικά ή άλλα δικαστήρια και σε υπηρεσίες ελέγχου για την πιστοποίηση της ποιότητας και καταλληλότητας των οίνων, όξους, ζύθου, νερού και αποσταγμάτων και ποτών γενικά.

Β. Σχεδιασμός και εφαρμογή προγραμμάτων έρευνας και ανάπτυξης σε κάθε τομέα της οινολογίας και τεχνολογίας ποτών όπως αυτά απορρέουν από το επάγγελμα του Οινολόγου σύμφωνα με το Νόμο 1697/1987.

Γ. Οι πτυχιούχοι του Τμήματος μπορούν να εξελίσσονται σε όλο το φάσμα της διοικητικής και τεχνικής ιεραρχίας σε βιομηχανίες και βιοτεχνίες οίνων και ποτών καθώς και σε σχετικές υπηρεσίες. Επίσης μπορούν να καλύπτουν τις θέσεις υπεύθυνων στελεχών που προβλέπονται από τη νομοθεσία που ισχύει κάθε φορά για τη λειτουργία των επιχειρήσεων των σχετικών με την επεξεργασία, παραγωγή και εκμετάλλευση οίνων, ζύθου, όξους, νερού, αποσταγμάτων και ποτών και σχετικών παραγώγων.

Δ. Ασκούν κάθε άλλη δραστηριότητα που εμφανίζεται με την εξέλιξη της οινολογίας και τεχνολογίας ποτών και αποδεδειγμένα καλύπτεται από το γνωστικό αντικείμενο της ειδικότητας του Οινολόγου σύμφωνα και με το Ν. 1697/1987.

Ε. Οι πτυχιούχοι του Τμήματος μπορούν να απασχολούνται σε όλες τις βαθμίδες της Εκπαίδευσης, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

ΣΤ. Οι πτυχιούχοι του Τμήματος μπορούν να διορίζονται στο δημόσιο και να εξελίσσονται στις βαθμίδες ιεραρχίας σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

Ζ. Οι πτυχιούχοι του Τμήματος, με την απόκτηση του πτυχίου τους ασκούν το επάγγελμα στο πλαίσιο των παραπάνω επαγγελματικών δικαιωμάτων και του Ν.1697/1987.

ως απόφοιτη του τμήματος Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών της σχολής ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ και ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ του ΤΕΙ Αθήνας και ως ενεργή οινολόγος σε ποτοποιία(παραγωγή,συσκευασία,έλεγχος ποιότητας)θα ήθελα να εκφράσω την γνώμη μου.Έπειτα από αυτά που διάβασα για τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων οινολόγων θεωρώ ότι είναι άδικο να χρειάζεται άδεια ασκήσεως επαγγέλματος, εφόσον τα μαθήματα διδασκαλίας είναι συναφή με το αντικείμενο (πχ. μικροβιολογία,βιοτεχνολογία,τεχνολογίες μαθημάτων σε οίνους και αλκοολούχα ποτά)και σε κανένα άλλο τμήμα δεν διδάσκεται ολοκληρωμένη μάθηση παραγωγής οίνων και αλκοολούχων ποτων σε τετραετή φοίτηση μαζί με την πρακτική άσκηση.Υπάρχουν πολλοί καταξιωμένοι οινολόγοι στο χώρο μας απόφοιτοι του τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών που συναγωνίζονται αντάξια τους οινολόγους της Ευρώπης.Ίσως θα έπρεπε να αξιολογηθούν οι απόφοιτοι άλλων τμημάτων που φέρουν μόνο ένα χαρτί οινολογικής εκπαίδευσης(4 μαθημάτων)

Ευχαριστώ
Πανταζοπούλου Γεωργία
Οινολόγος

Με εκτίμηση
Χρήστος Κανελλακόπουλος

Ρεπορτάζ:esos.gr

Οι συντάκτες του πολυνομοσχεδίου ή έχουν άγνοια (άσχετοι) ότι τα ΤΕΙ είναι ΑΕΙ ή από κεκτημένη ταχύτητα (που δεν το νομίζω) χαρακτηρίζουν ως ΑΕΙ μόνο τα Πανεπιστήμια και όχι και τα ΤΕΙ.

Διαβάστε παρακάτω τον διαχωρισμό που κάνει το υπ. Παιδείας των Πανεπιστημίων και των ΤΕΙ (Ενώ τα Τ.Ε.Ι είναι Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, βλέπε Νόμο 3549/2007):

Άρθρο 36 Θέματα των Ειδικών Λογαριασμών Κονδυλίων Έρευνας των Α.Ε.Ι.
1. Στην υπ’ αριθμ. 679/1996 κοινή υπουργική απόφαση
«Τροποποίηση και αντικατάσταση της υπ’ αριθμ. Β1/819 απόφασης «Σύσταση Ειδικών Λογαριασμών για τη χρηματοδότηση Ερευνητικών Έργων και σχετικών Υπηρεσιών ή δραστηριοτήτων που εκτελούνται στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ή Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της Χώρας»» (Β΄ 826), όπως κυρώθηκε με το άρθρο 36 του ν. 3794/2009 (Α΄ 156), επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις:

Άρθρο 37
Λοιπά θέματα των Α.Ε.Ι.
1. Το δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 2α του άρθρου 2 του ν. 2083/1992
αντικαθίσταται ως εξής: «Στη Σύγκλητο συμμετέχουν επίσης και εκπρόσωποι των μελών Δ.Ε.Π. σε αριθμό ίσο προς το ένα τρίτο (1/3) των τμημάτων του
πανεπιστημίου, ο οποίος δεν μπορεί να είναι μικρότερος του έξι (6) ούτε όμως
μεγαλύτερος από τον αριθμό των τμημάτων του πανεπιστημίου.» Το τέταρτο
εδάφιο της ίδιας παραγράφου αντικαθίσταται ως εξής: «Οι εκπρόσωποι των
μελών Δ.Ε.Π. ορίζονται από το σύνολο των μελών Δ.Ε.Π. κάθε τμήματος, τα
οποία καλούνται προς τούτο σε ειδική συνεδρίαση, εκ περιτροπής κατ’ έτος, με σειρά την οποία καθορίζει ο πρύτανης ανά τμήμα και βαθμίδα, ώστε κατά τη διάρκεια της θητείας να υπάρχει εκπροσώπηση κάθε τμήματος και κάθε
βαθμίδας τουλάχιστον μία φορά.»
2. Οι διατάξεις της προηγούμενης παραγράφου εφαρμόζονται
αναλόγως και στα Τ.Ε.Ι.

ως πτυχιούχος του τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών της Σχολής Τεχνολογίας Τροφίμων και Διατροφής του ΤΕΙ Αθηνών,στηρίζω συνολικά τις θέσεις της Πανελλήνιας Ένωσης Πτυχιούχων Οινολόγων, όπως εκφράζονται από τον Πρόεδρο της Ένωσης, διότι το ζήτημα των επαγγελματικών μας δικαιωμάτων αντιμετωπίζεται με εμπειρία καθώς και με ρεαλιστικές και συγκροτημένες προτάσεις με στόχο την ορθή λειτουργία και κυρίως την ανάπτυξη του τμήματος της αγοράς που μας αφορά και δεν βασίζεται σε θεωρητικές γραφειοκρατικές απόψεις μικρής διάρκειας.

Με τιμή,

Σάρα Μπαλτά

Οσον αφορά το Σχέδιο Π.Δ.περί των επαγγελματικών δικαιωμάτων των Οινολόγων θα ήθελα να σας επισημάνω :
Οι πτυχιούχοι του Τμήματος Οινολογίας και Τεχνολογίας Ποτών της Σχολής Τεχνολογίας Τροφίμων και Διατροφής του ΤΕΙ της Αθήνας, αποτελούν εδώ και δυό δεκαετίες καταξιωμένους επαγγελματίες του χώρου, και μάλιστα ξεπερνώντας με σχετική ευκολία την αρχική δυσπιστία περί της επαγγελματικής τους κατάρτισης λόγω της εκπαιδευτικής τους καταγωγής (ΤΕΙ).
Αυτό συνέβει γιατί η «αγορά» αναγνώρισε γρήγορα την επαγγελματική εξιδίκευση και κατάρτιση των ανωτέρω.
Μήπως θα ήταν σκόπιμο να λυθεί απλά το πρόβλημα των επαγγελματικών δικαιωμάτων σε ανθρώπους που ασχολούνται και προωθούν την ποιότητα,σε ένα κλάδο από τους λίγους με εξαγωγικό χαρακτήρα,όπου αξιοποιείται η πρωτογενής παραγωγή (σταφύλια) της χώρας?
Υπό ποιά λογική ζητείται από τον Ελληνα Οινολόγο επιπρόσθετη εξέταση της επαγγελματικής του επάρκειας την στιγμή που συνάδελφος από χώρα της Ε.Ε., με παρόμοιο πρόγραμμα σπουδών, είναι σε θέση να εργαστεί, ακόμα και στη χώρα μας, χωρίς να συναντά τέτοιου τύπου γραφειοκρατικά κολλήματα?
Οι οινολόγοι της Ελλάδας,προσφέρουν ουσιατικά στην οικονομία της χώρας,(δεν παραγουμε εξάλλου τόσα πολλά εξαγώγιμα προϊόντα), και αξίζουν της επίλυσης και όχι της διόγκωσης των προβλημάτων τους.

Ευχαριστώ για το χρόνο σας

Χάρης Κανούτος – Οινολόγος

ως πτυχιούχος του τμήματος οινολογίας και τεχνολογίας ποτών της σχολής τεχνολογίας τροφίμων και διατροφής του ΤΕΙ Αθηνών και επαγγελματίας με οινολογικό εργαστήριο από το 1993 διερωτώμαι ποια η σημασία της απόκτησης της άδειας άσκησης επαγγέλματος και ποια βαθμίδα των τεχνικών ευθυνών μου αντιστοιχεί στην εφαρμογή των οινολογικών μου πρακτικών με βάσει το νέο προεδρικό διάταγμα.

Με εκτίμηση,

Ζαρμακούπη Σπυριδούλα